Lisanslı Kurulum Rehberi
Bu rehber, e-ticaret sitenizi kendi hosting hesabınıza kurmanız için hazırlanmıştır. Teknik bilgi gerektirmez — adımları sırasıyla takip etmeniz yeterlidir.
1. İhtiyacınız Olanlar
Kuruluma başlamadan önce elinizde şunlar olmalı:
- Hosting bilgileriniz: FTP/dosya yöneticisi erişimi, veritabanı bilgileri (host, veritabanı adı, kullanıcı adı, şifre — hosting sağlayıcınızın kontrol panelinden alabilirsiniz).
- Lisans anahtarınız (satın aldıysanız — yoksa kurulumu atlayıp sonra da girebilirsiniz).
- Sunucunuzda PHP 8.3 veya üzeri ve bir MySQL veritabanı olmalı (çoğu Türkiye hosting sağlayıcısında bu standarttır; emin değilseniz destek ekibine sorabilirsiniz).
2. Dosyaları Yükleyin
- Size verilen
e-commerce-management-X.Y.Z.zipdosyasını hosting kontrol panelinizin (cPanel, Plesk vb.) dosya yöneticisine yükleyin. - Zip'i hosting üzerinde çıkartın (dosya yöneticisindeki "Extract/Aç" seçeneğiyle — indirip tekrar yüklemenize gerek yok, doğrudan sunucu üzerinde açmak çok daha hızlıdır).
Dikkat: Zip'in içinde sarmalayıcı bir üst klasör yoktur — doğrudan
app,public,artisangibi dosyalar çıkar. Bu yüzden zip'i boş ya da bu kuruluma ayrılmış bir klasörün içinde açın. Doğrudan ana dizinde açarsanız dosyalar mevcut dosyalarınızın arasına dağılır.
Terminal erişiminiz varsa: tek komutla çıkartma ve izinler
cPanel'de Terminal bölümü açıksa (bazı hosting sağlayıcıları kapatır), yukarıdaki çıkartma
işlemini ve izin ayarlarını tek komutta yapabilirsiniz. eticaret yerine kendi klasör adınızı,
dosya adında da kendi sürüm numaranızı yazın:
unzip -q ~/e-commerce-management-X.Y.Z.zip -d ~/eticaret && find ~/eticaret -type d -exec chmod 755 {} + && find ~/eticaret -type f -exec chmod 644 {} +
Komut sırasıyla şunları yapar: zip'i belirttiğiniz klasöre açar, klasörleri 755, dosyaları 644
izinlerine çeker (bazı sunucular yanlış izinli PHP dosyalarını çalıştırmayı reddeder — bkz. son
bölümdeki "500 Internal Server Error").
Zip'i ana dizine değil de başka bir klasöre yüklediyseniz komutun başındaki yolu ona göre düzeltin. Komut sessizce biterse (hiçbir çıktı vermezse) başarılı olmuş demektir.
Bu komut kurulumu tamamlamaz — kurulumun geri kalanı (veritabanı bilgileri, yönetici hesabı,
lisans) 4. adımdaki tarayıcı sihirbazından yapılır. Ayrıca terminalden php artisan storage:link
çalıştırmayın; sihirbaz bunu kendisi ve doğru yolla yapıyor.
3. Web Kökünü Ayarlayın (Önemli)
Bu, tek teknik adımdır ama çok önemlidir: sitenizin herkese açık kısmı sadece public klasörünün
içidir, diğer klasörler (uygulamanın kendisi) dışarıdan erişilebilir olmamalıdır.
Bu adım atlanırsa iki şey olur: site 403 hatası verir (çünkü uygulama kökünde açılacak bir
index.php yoktur, o dosya public içindedir) ve veritabanı şifrenizle lisans anahtarınızın
bulunduğu .env dosyası tarayıcıdan indirilebilir hale gelir. Bu yüzden isteğe bağlı bir ayar
değildir.
Seçenek A — Hosting panelinizde "Document Root" (Doküman Kökü) ayarı varsa:
Domain ayarlarından doküman kökünü, yüklediğiniz klasörün içindeki public alt klasörüne
yönlendirin (örn. public_html/eticaret/public). Bu, Plesk'te ve çoğu modern cPanel kurulumunda
mevcuttur. Alt domainlerde ve addon domainlerde bu alan hemen her zaman düzenlenebilirdir —
kilitli olan genelde yalnızca ana domaindir.
Seçenek B — Hosting sağlayıcınız doküman kökü değiştirmeye izin vermiyorsa:
Ana domainlerde bu ayar çoğu paylaşımlı hostingde kilitlidir (cPanel'de "Manage" sayfasında doküman kökü alanı hiç görünmez). Bu durumda uygulamayı web kökünün dışında tutup yalnızca herkese açık dosyaları web köküne taşıyacaksınız.
Aşağıdaki adımlarda uygulamanın /home/kullaniciadi/eticaret/ klasöründe, web kökünün ise
/home/kullaniciadi/public_html/ olduğu varsayılmıştır — kendi yollarınıza göre uyarlayın.
-
Zip'i web kökünün dışına, örneğin
eticaretadında yeni bir klasöre çıkartın. -
eticaret/public/klasörünün içindeki her şeyi (gizli.htaccessdosyası dahil, alt klasörler dahil)public_html/içine taşıyın.eticaret/public/klasörünün kendisi boş olarak yerinde kalsın, silmeyin. -
public_html/index.phpdosyasını bir metin düzenleyiciyle açın ve tüm içeriğini aşağıdaki ile değiştirin (eticaretyerine kendi klasör adınızı yazın):<?php use Illuminate\Foundation\Application; use Illuminate\Http\Request; define('LARAVEL_START', microtime(true)); if (file_exists($maintenance = __DIR__.'/../eticaret/storage/framework/maintenance.php')) { require $maintenance; } require __DIR__.'/../eticaret/vendor/autoload.php'; /** @var Application $app */ $app = require_once __DIR__.'/../eticaret/bootstrap/app.php'; // Bu satır ZORUNLUDUR: herkese açık dosyalar artık uygulama klasörünün içinde değil, // web kökünde duruyor. Bu satır olmadan site açılmaz. $app->usePublicPath(__DIR__); $app->handleRequest(Request::capture());Üç
requireyolunun da (maintenance.php,vendor/autoload.php,bootstrap/app.php) klasör adını içerdiğine veusePublicPathsatırının eksik olmadığına dikkat edin — en sık yapılan hata bu satırı atlamaktır ve sonucu "Vite manifest not found" hatasıdır.
Emin değilseniz, hosting sağlayıcınızın destek ekibi genelde bu adımda yardımcı olabilir — "Laravel doküman kökü ayarı" diye sorabilirsiniz.
Doğru ayarlandığını nasıl anlarsınız
Tarayıcınızın adres çubuğuna https://sizin-domaininiz.com/.env yazın:
- Sayfa bulunamadı (404) ya da kurulum sihirbazına yönlendirme → doğru, devam edin.
- Bir dosya indirilmeye başlıyor veya ekranda
APP_KEY=...gibi satırlar görünüyor → doküman kökü hâlâ yanlış. Siteyi kullanmaya başlamadan 3. adıma dönün; bu haliyle şifreleriniz herkese açıktır.
Bu kontrolü kurulum bittikten sonra bir kez daha yapın: .env dosyası sihirbaz tarafından kurulum
sırasında oluşturulduğu için, kurulumdan önceki kontrol tek başına kesin sonuç vermez.
4. Kurulum Sihirbazını Çalıştırın
Tarayıcınızdan domaininize gidin (https://sizin-domaininiz.com). Otomatik olarak kurulum
sihirbazına yönlendirileceksiniz. Sihirbaz sırasıyla:
- Sistem Gereksinimleri — sunucunuzun uygunluğunu otomatik kontrol eder.
- Veritabanı — hosting sağlayıcınızdan aldığınız veritabanı bilgilerini girin. Veritabanı henüz oluşturulmadıysa ve kullanıcınızın yetkisi varsa sihirbaz otomatik oluşturmayı dener; olmazsa hosting kontrol panelinizden önce boş bir veritabanı oluşturmanız istenir.
- Kurulum — veritabanı tabloları otomatik oluşturulur.
- Yönetici ve Mağaza Bilgileri — mağazanızın adını ve giriş yapacağınız yönetici hesabınızı (ad, soyad, e-posta, şifre) oluşturursunuz.
- Lisans — lisans anahtarınızı girin (yoksa "Şimdilik atla" ile devam edebilir, sonra yönetim panelinden girebilirsiniz — mağazanız bu adım atlansa da tam çalışır durumda kalır).
- Bitiş — kurulum tamamlanır, yönetim paneline yönlendirilirsiniz.
Kurulum bittikten sonra sihirbaz kendini otomatik kilitler — bir daha erişilemez, elle bir şey silmenize gerek yoktur.
Sistem gereksinimlerinde PHP yükleme geçici dizini kırmızı görünürse, hosting panelinizdeki
PHP ayarlarından upload_tmp_dir değerini yazılabilir bir klasöre yönlendirin. Bu klasör PHP
tarafından dosya yükleme sırasında kullanılır; yanlış izinler ürün, kategori, banner ve diğer
görsel yüklemelerinin %100 aşamasında takılmasına yol açabilir. Ayarı değiştiremiyorsanız
hosting sağlayıcınıza bu kontrolün ekrandaki ayrıntısını iletin.
5. Kurulumdan Sonra
- Yönetim paneline
https://sizin-domaininiz.com/adminadresinden, kurulum sırasında oluşturduğunuz hesapla giriş yapabilirsiniz. - Ürünlerinizi, kategorilerinizi ve site içeriğinizi yönetim panelinden ekleyebilirsiniz.
- İki adımlı doğrulamayı açmanızı öneririz: panelde sağ üstteki profil menüsü → Profil → "İki Faktörlü Doğrulama (2FA)" → Kur. Telefonunuza Google Authenticator gibi bir doğrulama uygulaması gerekir. Kurulumda gösterilen kurtarma kodlarını güvenli bir yere kaydedin: telefonunuzu kaybederseniz panele onlarla girersiniz.
- Bayi (B2B) satışı (isteğe bağlı): Ayarlar → Site Ayarları → "Bayi (B2B)" bölümünden açın, genel bayi indirimini ve isterseniz en az bayi sipariş tutarını girin. Bayi adayları sitenin alt bilgisindeki "Bayimiz olun" bağlantısından (üye olduktan sonra) başvurur; size e-posta gelir. Yönetim → Kullanıcılar ekranında "Bayi başvuruları" filtresinden onaylayın (isterseniz o bayiye özel indirim girin). Onaylı bayi giriş yaptığında ürünleri bayi fiyatıyla görür; bayiye kampanya, kupon ve sadakat puanı uygulanmaz. Ziyaretçiler ve pazar yerleri her zaman perakende fiyatı görür. Bayilerin dönem cirosu Satış → Bayi Raporu ekranındadır (yalnız yöneticiler görür).
- Havale / EFT ödeme bildirimi: havaleyle sipariş veren müşteri, teşekkür sayfasında ya da Hesabım → sipariş detayında "Ödemeyi yaptınız mı? Bize bildirin" formuyla gönderen adını yazar, isterse dekontunu (JPG, PNG, PDF) ekler; size dekont ekli e-posta gelir. Bildirim siparişi kendiliğinden "Ödendi" yapmaz: parayı hesabınızda gördükten sonra Satış → Siparişler'de "Havale bildirimi bekleyen" filtresinden siparişi bulup "Ödemeyi onayla"ya basın (menüdeki sayı bekleyen bildirim sayısıdır). Bildirim yapılmış sipariş ödeme süresi dolunca otomatik iptal edilmez; para gelmediyse siparişi kendiniz iptal edin.
- Kargo seçenekleri: ürün düzenleme ekranındaki "Ücretsiz kargo" anahtarı o ürünü kargo ücretinden çıkarır (sepette yalnız bu ürünler varsa kargo bedava olur, başka ürün varsa ücret onlar için hesaplanır). Ana ödeme yönteminiz kapıda ödemeyse Ayarlar → Site Ayarları → Ödeme Entegrasyonu'ndan "Kapıda ödeme hizmet bedeli" girebilirsiniz: kapıda ödeme seçen müşterinin toplamına eklenir, faturada ayrı satır olarak görünür.
- Yapay zekâ ile ürün metni (isteğe bağlı): console.anthropic.com adresinden bir API anahtarı alıp Ayarlar → Site Ayarları → "Yapay Zekâ (ürün metni)" bölümüne girin. Ürün düzenleme ekranındaki "Yapay zekâ ile yaz" düğmesi açıklama, SEO metni ve İngilizce çeviri taslağı hazırlar; taslak kaydedilmeden forma yazılır, siz kontrol edip kaydedersiniz. Ücreti doğrudan Anthropic hesabınıza yansır. Varsayılan model en ucuzu olan Haiku'dur (ürün başına bir centin altında). Harcamayı sınırlamak için aylık token sınırı vardır: en çok 100.000 token (yaklaşık 15–30 ürün); dolunca üretim ay sonuna kadar durur, daha düşük bir sınır da seçebilirsiniz. Sunucunuzun dışarıya (api.anthropic.com) bağlanabilmesi gerekir.
- Yönetim → İşlem Kaydı: panelde kimin, ne zaman, neyi değiştirdiğini ve giriş denemelerini gösterir (yalnız yöneticiler görür, 1 yıl saklanır).
- Görsellerin doğru görünmesi için hosting sağlayıcınızın sembolik bağlantı (symlink) desteklediğinden emin olun — çok ucuz bazı paylaşımlı hostinglerde bu güvenlik nedeniyle kapalı olabilir; böyle bir durumda sihirbaz sizi bilgilendirir, kurulumu engellemez.
6. Zamanlanmış Görevler (Cron) — Lisans ve Güncelleme Kontrolü İçin Gerekli
Lisansınızın otomatik yenilenmesi ve yeni sürüm bildirimleri için hosting panelinizde bir kerelik bir cron görevi tanımlamanız gerekiyor:
-
cPanel'de Cron Jobs (Zamanlanmış Görevler) bölümüne gidin.
-
Common Settings açılır menüsünden Once Per Minute (* * * * *) seçin. Bunu seçtiğinizde üstteki beş zamanlama alanı otomatik dolar — onlara elle bir şey yazmayın.
-
Command alanına yalnızca aşağıdaki komutu yapıştırın (yolu kendi kurulum klasörünüze göre düzeltin). Başına
* * * * *eklemeyin — zamanlama zaten 2. adımda ayarlandı, eklerseniz görev hiç çalışmaz ve size hata da vermez:/usr/local/bin/php /home/kullaniciadi/eticaret/artisan schedule:run >> /dev/null 2>&1Kurulum sihirbazının bitiş ekranı, sunucunuza uygun tam komutu hazır olarak gösterir — en doğrusu oradaki satırı kopyalamaktır.
PHP'nin yolunu (
/usr/local/bin/php) kısaltıp sadecephpyazmayın: zamanlanmış görevler normal komut satırından farklı bir ortamda çalışır vephpyanlış PHP sürümüne denk gelirse görev sessizce çalışmaz.
Bu satır olmadan site normal şekilde çalışmaya devam eder — sadece lisans durumu ve güncelleme bildirimleri otomatik yenilenmez, yönetim panelinden elle "Güncellemeleri Kontrol Et" ile tetiklenmesi gerekir.
Sorun mu Yaşıyorsunuz?
-
Telefonumu ve kurtarma kodlarımı kaybettim, panele giremiyorum (2FA): Şifre sıfırlamak iki adımlı doğrulamayı kapatmaz (kapatsaydı korumanın anlamı kalmazdı). Terminal erişiminiz varsa uygulama klasöründe şu komutu çalıştırın (e-postayı kendi panel e-postanızla değiştirin); yoksa destekle iletişime geçin:
php artisan users:disable-2fa sizin@epostaniz.comArdından şifrenizle girip profilinizden doğrulamayı yeniden kurun.
-
"403 Forbidden — You don't have permission to access this resource": Neredeyse her zaman doküman kökünün
publicklasörüne ayarlanmamış olmasıdır. Sunucu uygulama köküne bakar, orada açılacak birindex.phpbulamaz (o dosyapublicklasörünün içindedir) ve 403 döner. 3. adıma dönüp doküman kökünü.../publicyapın.Doküman kökünü ayarladığınıza eminseniz, dosyaların gerçekten doğru yerde olduğunu kontrol edin:
public/index.phpdosyası, doküman kökü olarak gösterdiğiniz klasörün içinde olmalıdır. Terminal erişiminiz varsa şu komut hem dosyanın varlığını hem izinlerini gösterir (yolu kendinize göre düzeltin):ls -la ~/eticaret/public/index.phpDosya görünmüyorsa zip yanlış klasöre açılmış demektir (bkz. 2. adımdaki uyarı).
-
"500 Internal Server Error": Genelde PHP sürümü uyumsuzluğudur — hosting kontrol panelinizden (cPanel → MultiPHP Manager) domaininiz için PHP sürümünü 8.3 veya üzeri yapın.
Sayfa tamamen boş bir hata veriyorsa ve hosting panelinizdeki hata kayıtlarında hiçbir şey görünmüyorsa, sebep büyük ihtimalle dosya izinleridir: bazı sunucular, "herkes tarafından yazılabilir" durumdaki PHP dosyalarını güvenlik gerekçesiyle çalıştırmayı reddeder. Terminal erişiminiz varsa aşağıdaki iki komut izinleri standarda çeker (yolları kendinize göre düzeltin):
find /home/kullaniciadi/eticaret -type d -exec chmod 755 {} + ; find /home/kullaniciadi/eticaret -type f -exec chmod 644 {} + find /home/kullaniciadi/public_html -mindepth 1 -type d -exec chmod 755 {} + ; find /home/kullaniciadi/public_html -mindepth 1 -type f -exec chmod 644 {} +Terminal erişiminiz yoksa hosting sağlayıcınızın destek ekibinden "kurulum klasöründeki dizinleri 755, dosyaları 644 yapmalarını" isteyebilirsiniz.
-
"Vite manifest not found": Uygulamayı web kökünün dışına kurduysanız (3. adımdaki Seçenek B),
index.phpiçindeki$app->usePublicPath(__DIR__);satırı eksik demektir. 3. adıma dönüp dosyanın tamamını rehberdeki haliyle karşılaştırın. -
Veritabanı bağlantı hatası: Hosting sağlayıcınızdan aldığınız bilgileri (host adı genelde
localhostdeğil, sağlayıcının verdiği özel bir adres olabilir) tekrar kontrol edin. -
Sitenin kaynak kodu (PHP dosyaları) tarayıcıda metin olarak görünüyor: Web kökü yanlış ayarlanmış demektir — 3. adıma dönün.